Мен сіздерге хаттар туралы және Киелі кітаптағы бұл сөзді қалай түсінуге болатыны туралы айтқым келеді. Біз ойларымызды төрт-бес тақырыпқа топтастыра аламыз.
- Хатты біреу жібереді.
- Хатты біреуге жібереді.
- Хат – бір нәрсе туралы хабар.
- Хат қандай да бір материалға жазылады.
- Хабардың айқындығы мен түсініктілігін қалай сақтауға болады?
Хат идеясы бізге екі жолмен ұсынылған. Біз Мәсіхті имандылардың жүрегіне жазылған деп ойлауымыз керек; бұл жағдайда, Коринттік христиандардың жүрегіне. Екіншіден, осылай жазылған хат басқалар оқитын хабарды жеткізуге арналған. Бұл аяттарда бұл мәселенің басқа да аспектілері бар, бірақ біз ойларымызды ұсынылған төрт-бес тақырыппен шектейміз.
Хатты біреу жібереді.
Менде досым жіберген хат бар. Еуропадағы хаттарымыз туралы қызық бір нәрсе бар; оны кім жазғанын білу үшін хатты толығымен оқуың керек. Ол «Құрметті Джон» деп басталады, бірақ мен хатты кім жібергенін соңындағы қолтаңбаны оқығанда ғана білемін. Көптеген Африка елдерінде, Киелі кітаптағы хаттардағыдай, жазушы басында кім екенін айтады: «Пауыл, Иса Мәсіхтің елшісі…» және т.б.
Құдай Өз Рухы арқылы Өз халқының жүрегіне хат жазды (3-аят), және бұл хатты Жіберген де Сол. Біз «хат» немесе «эпистола» зат есімінің жекеше түрде екенін ескеруіміз керек.
Біздің жеке-жеке хаттар екеніміз емес, бірақ біз бірге Құдайдан келген хабар екеніміз айтылған. Ешқайсымыз бұл хабарды жеткізуге қабілетті емеспіз; біз бірге эпистоланы құраймыз. Бізді жеке-жеке хабардағы кейіпкерлер ретінде қарастыруға болады, әрқайсысы хабардың тұтастығына өз үлесін қосады.
Біздің ағылшын тіліндегі «character» сөзі грек тіліндегі «charakter» сөзінен шыққаны қызықты, ол кесу немесе ойып жазу дегенді білдіреді. Ол қалып, соңында жазуда қолданылатын әріп, содан кейін жазылған, ойып жазылған немесе басылған әріп деген мағынаны білдірді. Басылған таңба – оны басқан қалыптың немесе мөрдің бейнесі. Сондықтан, сіз мөрді көрмеген болсаңыз да, басылған таңба оның қандай екендігі туралы айқын түсінік береді. Осылайша, Коринттегі әулиелер жеткізген хат Коринт қаласының тұрғындарына жіберілді. Мұны бүгінгі күні бізге қатысты деп ойлағанда, қай жерде болсақ та, бұл бізге терең жауапкершілік сезімін тудырады.
Бізге жазылған хабар – Құдайдың хабары; Ол оның Авторы. Ешкім Құдайды көрген емес, бірақ сен және мен Оның хатындағы кейіпкерлер ретінде Оның ізін қалдырамыз, және біз бірге Оның адамдарға арналған хабарын құраймыз. Олар Оны көре алмайды, бірақ олар бізді көреді, және Ол Өз хабарын біздің жүрегімізге басқалар біздің өмірімізде көруі үшін жазды. Жүрегімізде не бағалайтынымыз өмірімізге терең әсер ететіні бәрімізге айқын болуы керек. Мұны ойлау өте қорқынышты және егер біз өзімізді аздап тәкаппар сезінсек, бұл бізді әлсіретер еді, бірақ біздің Құдайымыз біз арқылы адамдарға хабарласуды қалады.
Хатты біреуге жібереді.
Коринттегі бауырластар жағдайында, хабар қала тұрғындары мен оның маңайына арналған болатын.
Біз кейде «хабарды алу» туралы айтамыз. Салоника маңындағы адамдар Құдайдың оларға жаңадан дінге келген бауырластар арқылы жіберген хабарын алды. Сол ерлер мен әйелдер тобынан Иеміздің сөзі Македония, Ахая және одан әрі жерлерге тарады.
Елшілердің істері 11-тарауда біз шәкірттердің Антиохияда алғаш рет христиандар деп аталғанын оқимыз. Ондағы адамдар хабарды алды. Сол имандылар Мәсіхті оларға арналған хабары ретінде дәл көрсеткендіктен, әулиелер христиандар, Мәсіхтің ізбасарлары ретінде танылды. Антиохия халқы Иеміз Исаны ешқашан көрмеген, бірақ Оның куәлігі кеңінен тараған, және бәрі Иерусалимде айқышқа керілген Адамды және Оның мінезін білген. Антиохиядағы шәкірттердің өз Иемізге ұқсас екендігі айқын болды, сондықтан олар оларды христиандар деп атады.
Мүмкін, бұл жұмсақ әзіл немесе қорлау сөзі ретінде арналған шығар, бірақ ол Антиохиядағы әулиелерге сәйкес келді және олар оны қуана қабылдады.
Олар өз Иеміз сияқты әлемде болды, бірақ олар өздерін қоршаған қоғамдағы көптеген азғындықтардан азат болды. Олардың жиналыстарында олар Рухтың бақылауында болды; ерлер Оның билігінде болды және Құдайдың ізгі хабарын жариялады және шындықпен басқарылды. Әпкелер шындықпен басқарылды және пұтқа табынушы әлемнің әдет-ғұрыптарына немесе тәжірибелеріне бағынбады, бұл Құдайдың олардың арасында шын мәнінде бар екенін көрсетті. Адамдар хабарды алды, олардың тек ерекше немесе оғаш екендігі емес, олар Голгофа Адамының ізбасарлары екендігі және олардың өмірі Ол арқылы басқарылып, қалыптасқаны. Барнаба мен Саул ондағы бауырластармен бір жыл бойы жиналып, басқа қызметшілермен бірге оларға шындықты үйретті. Олардың тек шындықты тыңдаушылар ғана емес, оған оң жауап бергені және Мәсіхтің мінезі оларда айқын дамығаны анық.
Егер біз бір сәтке жеке адам туралы ойласақ, бұл Стефанның жағдайында да анық көрінеді. Оның Иерусалимге Құдайдың хабарына қосқан үлесі оның өмірінде айқын көрінеді; соншалықты айқын, ешкім қателеспейді. Олар оның жүзін періштенің жүзі сияқты көрді және олардың қатты ашуымен оған зорлық-зомбылық көрсеткенде, оның жауабы Мәсіхтің Рухымен соншалықты басқарылған, бұл ғасырлар бойы аталып, түсіндіріліп келеді.
«Бұл күнәні оларға жаппа!» – деп дұға етті жеңімпаз шейіт өлер алдында. Бірақ бұл оның жергілікті «хатының» бір бөлігі еді. Олар басқалар туралы: «Олар надан және білімсіз адамдар болса да, Исамен бірге болды» (Елшілердің істері 4:13) деп айтты. Олар бірге өздерінің Иеміз бен Ұстазының айқын белгісін алып жүрді.
Хат – бір нәрсе туралы хабар.
Эпистола Мәсіх туралы. Бұл Құдайдың адамдарға арналған хабары, одан кем емес, басқа ештеңе емес. Римдіктерге ізгі хабар туралы жазғанда, Пауыл Құдайдың ізгі хабары «Оның Ұлы, Иса Мәсіх біздің Иеміз туралы» (Римдіктерге 1:3-4) деп мәлімдеді. Киелі жазбалардың бәрі Ол туралы. «Исаның куәлігі – пайғамбарлық рухы». Яғни, ол толығымен Ол туралы. Құдай өткен ғасырларда әкелерге сөйлегенде, әртүрлі жолдармен, кейде жанама сөзбен, мысалдармен, типтермен немесе символдармен сөйлесе де, Ол жіберген хабар Мәсіх туралы болды.
Ақырында Ұл келгенде, Ол Құдайдың адамдарға арналған хабары болды. Құдай ҰЛЫ АРҚЫЛЫ сөйледі. Ол Әкеге және Рухқа имандылардың ішінде тұру үшін оралғаннан бері, әлі де Мәсіх алдыңғы қатарда тұр. Иеміз Рух туралы айтты:
«Ол МЕН туралы куәлік етеді». Сондықтан, біздің жергілікті жеріміздегі адамдарға Құдайдың хаты болу үшін құрылғандықтан, бұл біздің хабарымыз. Біз Пауыл сияқты айта алуымыз керек:
«Біз Мәсіхті және Оның айқышқа керілгенін уағыздаймыз».
Хат қандай да бір материалға жазылады.
Құдайдың Өз Ұлы туралы хабарын біз сияқты материалға жазуды таңдауы таңғажайып рақым. Пауыл коринфтіктерге жазғанда осы керемет туралы ойлайды:
Бұл қазына бізде топырақ ыдыстарда бар, сонда күштің кереметі бізден емес, Құдайдан болсын (2 Коринфтіктерге 4:7).
Ол алдыңғы аятта айтқан болатын:
«Құдай… біздің жүрегімізде жарқырады, Құдайдың даңқының жарығын Иса Мәсіхтің жүзінде беру үшін». Біз мұны әдетте өзіміз үшін тамаша бата деп ойлаймыз; бірақ мәтін шын мәнінде былай дейді:
«Иса Мәсіхтің жүзіндегі Құдай даңқының ЖАРҚЫРАУЫ ҮШІН». Әрине, біз мұның керемет батасына ие боламыз, бірақ бұл біздің қараңғылықта және өлім көлеңкесінде отырғандардың пайдасы үшін оны жарқыратуымыз керек дегенді білдіреді. Қыш ыдыстар, Гидеонның құмыралары сияқты, жарықтың жарқырауы үшін құрбандыққа шалынады. Көптеген адамдар елші осы сөздерді жазғанда Гидеонның құмыраларын ойлаған деп санайды.
Соғыс кезінде әскердегі христиандарды кейде «жындылар» деп атаған. Бірақ Гидеонның кішкентай әскерінің сол құмыраларындағы жарық осылай жарқырай алды. Құмыралар жарылып, сынған болатын.
Хабардың айқындығы мен түсініктілігін қалай сақтауға болады?
Соңында, хаттың хабарын қалай айқын, оқылатын және түсінікті етіп сақтауға болады? Бір жас балаға туған күніне жарық сағат берілгені туралы әңгіме айтылады. Бірнеше аптадан кейін әкесі оның оны қолданбайтынын байқады. Ол: «О, мен оған қараймын, бірақ оның жарығы жоғалған сияқты» деді. Әкесі: «Сағатты қайда сақтайсың?» деп сұрады. Ол: «Мен оны киім үстелімнің тартпасында сақтаймын, егер ол қандай да бір жолмен зақымдалса» деп жауап берді. Әкесі оған оның жарығының жоғалу себебін түсіндірді. Жарық әріптер мен көрсеткіштер жарыққа шығару арқылы қайта зарядталуы керек; әйтпесе олар жарық шығаруды тоқтатады.
Бұл біздің Құдайдың хаты ретінде өзіміз туралы білуіміз керек нәрсені көрсете алады. Бізге бұл хабардың жарығы біржола берілгенімен, біз оны күнделікті, сағат сайын қабылдауымыз керек; біздің алып жүруге құқығымыз бар Құдай хабарының жарығын қайта зарядтауымыз керек, сонда ол жаңа, айқын және оқылатын болсын. Сонымен қатар, ол түсінікті болуы керек. Біз үшін бір нәрсені білдіретін, бірақ бізді тыңдағандарға ешқандай мағына бермейтін жаргонды немесе стереотипті сөз тіркестерін қолданудан аулақ болайық. Бұл, әрине, біз куәлік ретінде айтатын кез келген нәрсеге қатысты. Бірақ бізді білетіндерге қаттырақ әсер ететін нәрсе – біздің өміріміздің мінезі болады.
Антиохиядағы бауырластар өздерінің өмір сүру салтымен танымал болды. Мінезі бойынша олар Мәсіхке ұқсас болды. Иеміз Иса Мәсіх біздің Оның Рухы арқылы Оны өз жерімізде қандай да бір жолмен көрсетуімізді қалайды. Агностик Эммерсон өзін үнемі мазалап жүрген христиан көршісіне: «Сенің кім екенің маған соншалықты қатты айтады, мен сенің не айтқаныңды ести алмаймын» деді.
