Бүгінгі Антарктида дерлік толығымен мұзбен жабылған, Гренландияның да көп бөлігі солай.
Бірақ сіз бұл үлкен мұз қабаты бұрын Оңтүстік Африка, Италия, Тасмания (Австралия) және тіпті Огайо (АҚШ) сияқты көптеген басқа жерлерде болғанын білесіз бе? Бұл мұз қайдан келді және қайда кетті? Мұз, мұз және тағы да мұз.
Шамамен 4500 жыл бұрын Құдай адамзаттың күнәсін жер бетін жапқан су тасқынымен жазалады (Жаратылыс 6-9). Киелі кітапқа сенетін көптеген ғалымдар бұл топан судан кейін үлкен мұз қабатының пайда болуына қажетті жағдайлар жасалғанын түсіндіреді.
Топан судың басында «ұлы тереңдіктің қайнар көздері» ашылғанда, жердің ішіндегі ыстық су мұхиттарға ағып, ақыры жерді жауып қалды.
Топан су аяқталғанда, су жерден мұхиттарға ағып кетті. Бірақ олар «қайнар көздердің» ашылуы мен жер массаларының қозғалуынан туындаған жанартау белсенділігінен бүгінгіден де жылы болды.
Жылы болғандықтан, мұхиттардағы су бүгінгіден тезірек буланып кетті. Су буының бұлттары пайда болып, жер бетіне жылжыды, біз бүгінгі ауа райы есептерінен көретініміздей. Бірақ бұл бұлттар бүгінгі бұлттардан үлкенірек, көбірек су тасымалдады, өйткені мұхиттардан булану көп болды. Сондықтан, топан судан кейінгі жылдары қар мен жаңбыр әлдеқайда көп болды.
Сондай-ақ, қар бүгінде қар жоқ жерлерде әлдеқайда үлкен аумаққа түсті. Себебі жанартаулар ауаға соншалықты көп ұсақ шаңды атқылағандықтан, күннің жылуы жерге жетпей қалды. Сондықтан бүгінде жылы жерлер ол кезде әлдеқайда салқын болды.
Барлық жанартау шаңы мен бұлттар жерді салқын ұстағандықтан, жердегі қар жазда ерімеді. Оның орнына, ол мұзға айналып, бірте-бірте қалың мұз қабаттарын құрады, олар ақыры жер бетіндегі жердің үштен бірін жауып қалды!
Көптеген жылдардан кейін мұхиттар суыды. Сондықтан булану азайды; қар жауу азайды. Сондай-ақ, жанартаулар онша белсенді болмады және шаң тазартылып, күннің жылуы қар мен мұзды әр жазда ерітуге мүмкіндік берді. Ақыры, «мұз дәуірі» аяқталды.
Жалпы, мұз дәуірі шамамен 700 жылға созылды – 500 жыл жинақталуға және 200 жыл еруге.
Әлемнің кейбір бөліктері әлі де мұзбен жабылған, әсіресе қар басқан тауларда және олардың жанында. Көбінесе мұз тік беткейлермен баяу қозғалады. Бұл мұздықтар, оларды атағандай, үстінен жылжып өтетін тау жыныстарын ұнтақтайды, U тәрізді аңғарларды қалыптастырады, артында ойық іздер қалдырады, сонымен қатар сынған тау жыныстарының үйінділерін алыс қашықтыққа тасымалдайды. Сондықтан біз бүгінгіден әлдеқайда үлкен мұз қабаттары болғанын білеміз. Біз әлемнің көптеген жерлерінде U тәрізді аңғарларды, ойық іздерді және ұсақталған тау жыныстары мен тастардың үйінділерін көреміз.
Киелі кітап Нұхтың ұрпақтарының бірі (Әйүп есімді адам) туралы айтады, ол мұз дәуірінің әсерін бастан кешірген болуы мүмкін. Құдай Әйүптен сұрады: «Мұз кімнің құрсағынан шықты? Аспанның аязын кім тудырды? Сулар тас сияқты жасырылған, ал тереңдіктің беті қатып қалған» (Әйүп 38:29-30).
