«Ал бейбітшілік Құдайы, қойлардың Ұлы Бақташысы, біздің Иеміз Исаны мәңгілік келісімнің қанының күшімен өлімнен қайта тірілткен, сендерді әрбір игі істе Өзінің еркін орындауға кемелдендірсін, Иса Мәсіх арқылы Өзіне ұнамдыны сендерде істесін; Оған ғасырлар бойы даңқ болсын. Аумин. Бірақ сендерден өтінемін, бауырлар, насихат сөзін көтеріңдер, өйткені мен сендерге аз сөзбен жаздым» (Еврейлерге 13:20–22). «Кемелдендіру» немесе «кемелділік» Еврейлерге хатындағы көптеген негізгі сөздердің бірі. Ол хатта 12 рет кездеседі (JND аудармасында) және «қызметке немесе міндетке сай болу» деген мағынаны білдіреді.
Төрт рет ол Иеміз Исаға қатысты қолданылады, әрқашан оң мағынада (Еврейлерге 2:10; Еврейлерге 5:9; Еврейлерге 7:28; Еврейлерге 9:11 — Ол кемелдендірілді [немесе «сайланды»], мысалы, Өзінің діни қызметін атқару үшін, Өзінің азап шеккендері арқылы);
- Төрт рет ол заңға қатысты қолданылады, әрқашан теріс мағынада (Еврейлерге 7:11, 19; Еврейлерге 9:9; Еврейлерге 10:2 — ол, мысалы, Исраилді Құдайдың алдында болуға сай ете алмады); және
- Төрт рет ол имандыларға қатысты қолданылады, әрқашан оң мағынада (Еврейлерге 10:14, Еврейлерге 11:40; Еврейлерге 12:23; Еврейлерге 13:21).
- Хатта соңғы рет ол имандылардың игі істеріне байланысты қолданылады, бірақ мұнда еврей имандыларының әрбір игі іске сай болғаны айтылмайды, керісінше, Құдай оларды әрбір игі іске сай етсін деген дұға түрінде. Бұл қалай және кім арқылы жасалады?
Мұны тек Құдай — бейбітшілік Құдайы — ғана жасай алады. Сондықтан жазушы Өзіне дұға етеді. Оның мұны істеуге деген күші мен еркі Иеміз Исаны өлімнен тірілткенінде көрінеді, мұнда Ол қойлардың Ұлы Бақташысы ретінде сипатталады, бұл еврейлерді еврей қауымынан біржола Забур 23-тегі «жасыл жайылымдарға» және «тыныш суларға» алып шығатын, және Оның қаны оларды аспан даңқына сай еткен.
Бірақ еврей имандыларының да жауапкершілігі болды, олар «насихат сөзін көтеруі» керек еді. Бұл олардың хаттың барлық ілімдерін, оларға жазылған «аз сөздерді» ескеріп, оған сеніммен әрекет етуін қамтыды.
Сонымен, оларға не жазылған еді? Мүмкін, Иеміз Исаның бізге қалай ұсынылғанынан бастап, хаттың негізгі тұстарын қорытындылауға тұрарлық шығар:
Иеміз Исаның ұсынылуы
>Оның сипаттамалық орны — Забур 110-да пайғамбарлық етілгендей, Әкенің оң жағында даңқта отыруы (Еврейлерге 1:3; Еврейлерге 8:1; Еврейлерге 10:12; Еврейлерге 12:2, дегенмен әр жағдайда екпін мен сөздер сәл өзгеше және мұның себебін мұқият зерттеуге тұрарлық).
Ол сол жерде «Иса» ретінде, хаттағы Оның сипаттамалық Есімі, яғни жер бетінде болған сол Адам (Еврейлерге 2:9; Еврейлерге 3:1; Еврейлерге 4:8, Еврейлерге 6:20, Еврейлерге 7:22; Еврейлерге 10:19; Еврейлерге 12:2, 24; Еврейлерге 13:12). Оның Діни қызметі хаттың басты ерекшелігі болып табылады («діни қызметкер/діни қызмет», «ұсыну/құрбандық», «құрбандық», «қан» және «киелі орын» хатта өте көрнекті сөздер, Жаңа Өсиеттің басқа кітаптарына қарағанда Еврейлерге хатында жиі қолданылады). Бұл діни қызметтің екі негізгі аспектісі бар: 1. Ол бізді шөл далада жүргенде құлаудан сақтайды (1–7 тараулар), және 2. Ол бізді Киелі орында мадақ пен ғибадатқа жетелейді (8–10 тараулар).
- Иеміз Исаға қатысты бұл үш ерекшелік бүкіл хатқа сипат береді, еврей имандыларының үміттері мен күтулерін жерден аспанға ауыстырады. Хаттың ілімі Оның ұлылығы мен заң бойынша олар білген барлық нәрседен артықшылығын баса көрсетеді.
Негізгі элементтер мен негізгі терминология
Ескі Өсиет негіздері
Хат үш негізгі Ескі Өсиет бөлімдеріне негізделген, дегенмен Ескі Өсиеттен 40-қа жуық тікелей дәйексөздер және одан да көп сілтемелер бар:
Забур 110,
- Левиттік құрбандықтар, және
- Күнәні өтеу күні.
- ### Басқа негізгі сөздер
Басқа негізгі сөздер немесе тіркестер:
«Жақсырақ» (14 рет қолданылған — Еврейлерге 1:4; Еврейлерге 6:9; Еврейлерге 7:7, 19; Еврейлерге 8:6 (x2); Еврейлерге 9:11, 23; Еврейлерге 10:34; Еврейлерге 11:16, 35, 40; Еврейлерге 12:24),
- «Артық» (төрт рет қолданылған — Еврейлерге 1:4; Еврейлерге 3:3 [бірақ ол жерде бұл сөздермен аударылмаған]; Еврейлерге 8:6; Еврейлерге 11:4),
- «Ұлы» (16 рет қолданылған — Еврейлерге 1:3; Еврейлерге 2:3; Еврейлерге 3:3; Еврейлерге 4:14; Еврейлерге 6:13, 16; Еврейлерге 7:4; Еврейлерге 8:1, 11; Еврейлерге 10:21, 35; Еврейлерге 11:24, 26; Еврейлерге 12:1, 3; Еврейлерге 13:20),
- «Бізде бар…» (тоғыз рет қолданылған — Еврейлерге 4:15; Еврейлерге 6:19; Еврейлерге 8:1; Еврейлерге 10:10; Еврейлерге 12:9; Еврейлерге 13:10, 14, 18),
- «Мәңгілік» (алты рет қолданылған — Еврейлерге 5:9; Еврейлерге 6:2; Еврейлерге 9:12, 14, 15; Еврейлерге 13:20),
- «Бір рет» (11 рет қолданылған — Еврейлерге 6:4; Еврейлерге 7:27; Еврейлерге 9:7, 12, 26, 27, 28; Еврейлерге 10:2, 10; Еврейлерге 12:26, 27),
- «Енді ешқашан» (алты рет қолданылған — Еврейлерге 8:12; Еврейлерге 10:2, 17, 18, 26; Еврейлерге 12:19), сондай-ақ
- «Кемелдендіру» немесе «Кемелділік» (12 рет қолданылған — Еврейлерге 2:10, Еврейлерге 5:9 (Еврейлерге 5:14); (Еврейлерге 6:1); Еврейлерге 7:11, 19, 28; Еврейлерге 9:9, 11; Еврейлерге 10:1, 14; Еврейлерге 11:40; (Еврейлерге 12:2), Еврейлерге 12:23; Еврейлерге 13:21).
- Бұл сілтемелерді қарастыра отырып, ілімнің негізінен қарама-қайшылық арқылы берілгенін көруге болады, өйткені Иеміз әкелген барлық нәрсе олар заң бойынша үйренгеннен жақсырақ және жоғарырақ.
Егер еврей имандылары бұл ілімдерді ескеріп, оларға сәйкес әрекет етсе, онда олар әрбір игі іске сай болар еді, заң талап еткен, бірақ орындауға күш бермеген істер, тек сеніммен, рақым қағидасы бойынша (мүмкін тағы бір негізгі сөз, сегіз рет айтылған — Еврейлерге 2:9; Еврейлерге 4:16 (x2); Еврейлерге 10:29; Еврейлерге 12:15, 28; Еврейлерге 13:9, 25) — және заң бойынша емес істер.
Мұндай насихат сөздері тек еврей имандыларына ғана қажет емес, өйткені біз де заң қағидасы бойынша істерді орындауға бейімбіз, Рух арқылы емес, тән арқылы, өз күшімізбен (егер бізде болса!) жасалған істер. Біз де осы қымбат хаттың ілімдері туралы ойланып, Құдайға дұға етуіміз керек, Ол бізде Өзінің еркін орындасын, біз де әрбір игі іске сай болайық, Құдай «Иса Мәсіх арқылы [бізде] Өзіне ұнамдыны істесін; Оған ғасырлар бойы даңқ болсын».
