Қорытынды – Дәуіттің Жаратқанға тоғыз сұрағы
Дәуіт өмірбаянының ерекшелігі – ол Жаратқаннан жиі кеңес пен нұсқау іздеген. Бұл ерекшелік Ескі немесе Жаңа Өсиеттегі басқа ешбір өмірбаянда кездеспейді. Дәуіт сынаққа тап болған сайын, әсіресе жауларымен, ол әрқашан Құдайдың еркін білуді сұраған. Және ол әр сұраған сайын, Жаратқан оған мейірімділікпен анық және нақты жауап берген.
Барлық Киелі кітап оқиғалары «біздің үйренуіміз үшін жазылғандықтан» (Римдіктерге 15:4; 1 Қорынттықтарға 10:11), олар нұсқауға толы. Құдайдың жүрегіне ұнаған адам Дәуіт туралы сериямыздың осы қорытындысында біз оның Жаратқаннан сұраған тоғыз сәтін қарастырамыз. Олар бізге Оның кеңесі мен нұсқауын іздеу арқылы әрқашан пайда табатынымызды үйретеді.
Дәуіттің 1-ші сұрағы – 1 Самуил 23:1-3
«Сонда олар Дәуітке: «Міне, филистимдіктер Кеилаға қарсы соғысып жатыр, олар астық бастыратын орындарды тонап жатыр», – деді». Филистимдіктер Яһуда шекарасындағы бекіністі қала Кеиланы қоршауға алған еді (Ешуа 15:21,44). «Сондықтан Дәуіт Жаратқаннан: «Мен барып, осы филистимдіктерге шабуыл жасайын ба?» – деп сұрады». Майланған патша ретінде Дәуіт өзін Исраилдің қорғаушысы санады. Дінінен безген патша Саул қоғамдық қауіпсіздікті елемеген еді, бірақ Дәуіт өз елін сүйіп, оны жауларынан азат етуді қалады. Алайда ол алдымен Жаратқанның кеңесінсіз әрекет етпеді. Саулдан жасырынып жүрсе де, ол Кеиланың әл-ауқатын ойлады.
«Жаратқан Дәуітке: «Бар, филистимдіктерге шабуыл жасап, Кеиланы құтқар», – деді». Жаратқан Дәуіттің сұрағына дереу жауап беріп, Дәуіттің Кеиланы құтқаратынына уәде берді. Бірақ Дәуіттің 600 адамы оған: «Біз мұнда Яһудада қорқамыз. Егер біз Кеилаға филистимдіктердің әскеріне қарсы барсақ, одан да қатты қорқамыз ғой?» – деді. Бұл Дәуітке нақты мәселе туғызды: Егер оның адамдары оған ергісі келмесе, ол қоршаудағы қаланы қалай құтқарады? Оның адамдары филистимдіктер мен Саулдың әскерінің арасында қалып қоюдан қорықты. Дәуіттен айырмашылығы, олардың көздері Құдайда емес, қиын жағдайларында болды.
Дәуіттің 2-ші сұрағы – 1 Самуил 23:4-5
«Сонда Дәуіт Жаратқаннан тағы да сұрады». Дәуіт адамдарының қорқынышынан сасқан жоқ. Ол филистимдіктермен соғысып, Кеиланы құтқаруды айтқан Құдайдың өз адамдарын оған ергізуге оңай көндіре алатынын білді. Дәуіт жауынгерлерін сөккен жоқ, бірақ ол тағы да Жаратқанға бет бұрды. «Жаратқан жауап беріп: «Тұр, Кеилаға түс. Өйткені Мен филистимдіктерді сенің қолыңа беремін», – деді». Жаратқан Дәуіттің екінші сұрағын елемеді. Ол Дәуіттің өтінішіне жауап беріп қана қоймай, біріншісінен де айқынырақ жауап берді. Құдайдың уәдесімен жігерленген Дәуіт пен оның ізбасарлары филистимдіктерді жеңіп, Кеиланы құтқарды және олардың малдарын қажетті азық-түлік үшін алды.
Дәуіттің 3-ші сұрағы – 1 Самуил 23:10-11
«Сонда Дәуіт: «Уа, Исраилдің Құдайы Жаратқан Ие, Сенің құлың Саулдың мен үшін қаланы жою үшін Кеилаға келуге ұмтылып жатқанын естіді. Кеила тұрғындары мені оның қолына бере ме? Саул Сенің құлың естігендей келе ме? Уа, Исраилдің Құдайы Жаратқан Ие, Өтінемін, құлыңа айт», – деді. Жаратқан: «Ол келеді», – деді». Дәуіт тағы да барлық уайымын Құдайға артты. Оның сөздеріне назар аударыңыз: Ол өз өмірін сақтаудан гөрі, басқалардың әл-ауқатына көбірек алаңдайды.
Сондай-ақ, Дәуіттің Құдайды екі рет «Исраилдің Құдайы Жаратқан Ие» деген атаумен атағанына назар аударыңыз, бұл Құдайдың келісім атауы болған. Құдаймен келісім қарым-қатынасымызды тану – бұл бата; бұл әрқашан рақым тағының алдында жасалатын тиімді өтініш. Жаратқан оған мейірімділікпен: «Ол (Саул) келеді», – деп жауап берді.
Дәуіттің 4-ші сұрағы – 1 Самуил 23:12-14
«Сонда Дәуіт: «Кеила тұрғындары мені және менің адамдарымды Саулдың қолына бере ме?» – деді. Жаратқан: «Олар сені береді», – деді». Дәуіттің Кеиланы филистимдіктерден құтқарғаннан кейін, оның азаматтары оның жағында болады деп қорытынды жасауға жақсы себебі болды. Бірақ ол олардың адалдығына сенім артқан жоқ. Сондықтан ол Жаратқаннан қосымша кеңес іздеді. Бұл біздің жүрегімізге әсер етуі керек: Біз ешқашан басқаларға сенбеуіміз керек, тек Жаратқанға ғана жетекшілік пен қорғаныс үшін сенуіміз керек. Жаратқан Дәуіттің сұрағына тағы да дереу жауап беріп: «Олар сені береді», – деді. Бұл Дәуітті қатты қайғыртқан болуы керек, өйткені ризашылықсыздық қатты жаралайды. Құдай адам жүрегін білуіне сәйкес жауап берді.
«Сондықтан Дәуіт пен оның адамдары ... Кеиладан кетіп, бара алатын жерлеріне барды. Сонда Саулға Дәуіттің Кеиладан қашып кеткені айтылды; сондықтан ол жорықты тоқтатты. Дәуіт Зиф шөліндегі таулардағы бекіністерде ... қалды. Саул оны күн сайын іздеді, бірақ Құдай оны оның қолына бермеді». Бұл да жақсы: Дәуіт Кеила тұрғындарын қауіпке тігуден гөрі, одан әрі қиындықтарға төзуге дайын болды. Олар «бара алатын жерлеріне» барды, ал Құдай Дәуітті қорғауды жалғастырды.
Дәуіттің 5-ші сұрағы – 1 Самуил 30:8-9
«Сонда Дәуіт Жаратқаннан: «Мен бұл әскерді қуалайын ба? Мен оларды қуып жетемін бе?» – деп сұрады. Ол оған: «Қуала, өйткені сен оларды міндетті түрде қуып жетесің және бәрін қайтарып аласың», – деп жауап берді». Амалектіктер филистимдіктер еліне басып кіріп, Зиклагты жойған еді. Олар әйелдер мен балаларды да тұтқынға алды. Дәуіт пен оның 600 адамы өз үйлеріне айналған Зиклаг қаласына оралғанда, отбасыларымен қайта қауышамыз деп үміттенгенде, қаланың өртеніп, жақындарының жоқ екенін көрді. Жаратқаннан жауды қуып жететініне сенімді болғаннан кейін, Дәуіт оларға шабуыл жасап, амалектіктер алып кеткен барлық нәрсені, соның ішінде екі әйелін де қайтарып алды. Жаратқан Дәуітке қанша рет сұраса да, мейірімділікпен жауап берді. Оның Дәуітке жауабы кешікпей келді, тіпті Дәуіт сұрағаннан да көп нәрсені айтты – ол «бәрін қайтарып алады». Бір сәтте қайғының қара бұлты қуанышқа ауысты.
Бәрі Құдай айтқандай болды. «Сонда Дәуіт, ол және онымен бірге болған 600 адам барды». Бұл мәлімдеменің күшін тек бұрынғы мәлімдемемен салыстыру арқылы ғана бағалауға болады: «Енді Дәуіт қатты қиналды, өйткені халық оны таспен ұру туралы айтты» (1 Самуил 30:6). Қандай өзгеріс! Оның адамдарының ашуы басылды; олар тағы да өз көшбасшысына еруге дайын болды. Дәуіт Құдайдың жетекшілігін іздеп, сенімді жауап алды.
Дәуіттің 6-шы сұрағы – 2 Самуил 2:1-2
«Осыдан кейін Дәуіт Жаратқаннан: «Яһуда қалаларының біріне барайын ба?» – деп сұрады. Жаратқан оған: «Бар», – деді. Дәуіт: «Қайда барайын?» – деді. Ол: «Хебронға», – деді» (2 Самуил 2:1). Бұл сұрақ филистимдіктер Саул мен Жонатанды өлтіргеннен кейін болды. Дәуіт Жаратқанмен кеңеспей, өз құқықтарын талап етуге бір қадам да баспады. Барлық кемшіліктеріне қарамастан, ол Жаратқанға бағынышты болды және Оған толықтай тәуелді болды. Құдайдың жауабы дереу келді: «Бар ... Хебронға». Сол жерде ол патша болып майланды.
Бұрынғы барлық сұрақтарындағыдай, Жаратқан дереу жауап беріп, Өз құлын мейірімділікпен жетектеді. Бұл бізді жігерлендіру үшін жазылған. Жаратқан біздің сұрағанымыздан ешқашан шаршамайды. Біз Оның кеңесін неғұрлым көп іздесек, Ол соғұрлым құрметтеледі және риза болады. Оның бізге бұйрығы: «Барлық нәрседе дұғамен және өтінішпен, алғыс айтумен, өтініштеріңді Құдайға білдіріңдер» (Філіпіліктерге 4:6). Құдайдың Дәуіттің сұрағына дайын жауабы – Оның бізді тыңдауға дайын екендігінің белгісі.
Бұл сұрақтың бақытты жалғасы біз үшін жазылған: «Сонда Дәуіт сол жерге барды, оның екі әйелі де ... Дәуіт өзімен бірге болған адамдарды, әрқайсысын өз үйімен бірге алып келді. Сондықтан олар Хеброн қалаларында тұрды. Сонда Яһуда адамдары келіп, сол жерде Дәуітті патша етіп майлады». Дәуіттің қиыншылықтағы серіктері енді ол патша болғанда ұмытылған жоқ. Дәуіт Саулдың мұрагері ретінде жеке майланған еді (1 Самуил 16:12-13). Енді Яһуда тайпасының князьдері оны өз патшасы ретінде көпшілік алдында мойындады.
Дәуіттің 7-ші сұрағы – 2 Самуил 5:17-21
«Сонда Дәуіт Жаратқаннан: «Филистимдіктерге қарсы барайын ба? Сен оларды менің қолыма бересің бе?» – деп сұрады. Жаратқан Дәуітке: «Бар, өйткені Мен филистимдіктерді сенің қолыңа сөзсіз беремін», – деді». Алдыңғы екі аятта: «Филистимдіктер Дәуітті Исраилге патша етіп майлағанын естігенде, барлық филистимдіктер Дәуітті іздеуге барды. Дәуіт мұны естіп, бекініске түсті. Филистимдіктер де барып, өздерін Рефаим алқабына орналастырды», – делінген. Дәуіттің Исраил тағына отырғаны оның жауларын тоқтатқан жоқ, керісінше оларды оған шабуыл жасауға қызғандырды.
Бұл тағы да біздің жүрегімізге әсер етуі керек: Дәуіттің таққа отырғаннан кейін бірден филистимдіктердің шабуылы бізді өркендеуде қауіпсіздік табудан сақтандыруы керек. Қарсылық үлкен күшпен келді, мұны «барлық филистимдіктер» деген сөздер дәлелдейді. Олар өздерінің жойылуына асығып бара жатқанын аз білді. Олар Құдайдың күшін бағаламады және Оның Дәуіт үшін екенін білмеді. Дәуіттің филистимдіктерге жауабы олардың шақыруын қабылдап, дереу шайқасқа кірісудің орнына, Жаратқанға бет бұрды.
Жаратқан дереу жауап беріп, Дәуітке жеңісті уәде етті: «Мен филистимдіктерді сенің қолыңа сөзсіз беремін». Бұл біз үшін қандай жігерлендіру! Біз де «сенімнің игі күресін күресуге» шақырылғанбыз (1 Тімотеге 6:12). Құдай: «Ол Сатананы жақында сендердің аяқтарыңның астына таптайды», – деп уәде берді (Римдіктерге 16:20). Мұндай уәде бізді қақтығысқа жігерлендіруі керек.
«Сонда Дәуіт Баал-Перазимге барды, және Дәуіт жауды жеңді ... және ол: «Жаратқан менің алдымдағы жауларымды бұзды», – деді» (2 Самуил 5:20). Құдай Өз сөзін орындады, уәдесін сақтады және Дәуітке жеңіс берді. Дәуіт барлық даңқты Жаратқанға берді.
Дәуіттің 8-ші сұрағы – 2 Самуил 5:22-25
«Сонда филистимдіктер тағы да көтеріліп, өздерін Рефаим алқабына орналастырды. Сондықтан Дәуіт Жаратқаннан сұрады, және Ол: «Сен көтерілме: олардың артынан айналып өтіп, тұт ағаштарының алдынан оларға шабуыл жаса. Және тұт ағаштарының дыбысын естігенде, тез алға жылжы. Өйткені сонда Жаратқан филистимдіктердің лагерін соғу үшін сенің алдыңнан шығады», – деді». Филистимдіктердің қайта оралуы Дәуіттің көңілін түсірген жоқ, керісінше оны Құдайға қайтадан сенуге және Одан жаңа күш іздеуге шақырды. Дәуіт бірінші шайқаста сәтті болса да, тағы да Құдайдың жетекшілігін іздеді. Ол әр жеңістің Жаратқанға байланысты екенін түсінді.
Жағдайлар бірдей болды. Дәуіт жауға бұрынғыдай шабуыл жасай алар еді. Алайда Құдайдың жауабы бұрынғысынан керісінше болды. Бұрын «Көтеріл» болса, бұл жолы Құдай: «Сен көтерілме», – деді. Адам көзіне бәрі бірдей көрінгенімен, Құдайдың еркін әр жолы іздеу керек, әйтпесе жеңіс қамтамасыз етілмейді. Бұл мойынсұнудың нақты сынағы болды, және Дәуіт дауласпады. Керісінше, ол Жаратқанға сенді және ол жеңіске жетті: «Өйткені сонда Жаратқан филистимдіктердің лагерін соғу үшін сенің алдыңнан шығады. Дәуіт Жаратқан бұйырғандай істеді; және ол филистимдіктерді Гебадан Гезерге дейін қуды». Дәуіттің мойынсұнуы марапатталды. Құдай Өз уәдесін сақтап, жауды жеңді. Бұл біз үшін қандай жігерлендіру!
Дәуіттің 9-шы сұрағы – 2 Самуил 21:1
«Енді Дәуіттің күндерінде үш жыл бойы ашаршылық болды ... және Дәуіт Жаратқаннан сұрады. Жаратқан: «Бұл Саул мен оның қанқұмар үйінің кесірінен, өйткені ол Гибеондықтарды өлтірді», – деп жауап берді» (2 Самуил 21:1). Жаратылыс 12:5-10-да біз Ыбырайым Қанаанға келгеннен кейін көп ұзамай жерде ашаршылық басталғанын оқимыз. Ол Құдаймен кеңесіп, Оған өз қажеттіліктерін қанағаттандыруға сенудің орнына, дүниенің символы болған Мысырдан көмек сұрады. Керісінше, Дәуіт өзін басқаша ұстады. Ол ашаршылық оның жасаған қандай да бір қателігі үшін Құдайдың жазасы емес екеніне көз жеткізу үшін Жаратқаннан сұрады. Басқа сұрақтарындағыдай, Жаратқан дереу жауап берді: «Бұл Саул мен оның қанқұмар үйінің кесірінен».
Жаратқан Дәуіттің сұрағына құлақ аспады. Қаншамыз Дәуіт сияқты Құдайдың жазалаушы қолының астында қиналып, бірақ оның себебін Жаратқаннан сұрамас бұрын үш жыл сияқты ұзақ уақыт өтуіне мүмкіндік бердік. Құдай Дәуітке Исраилдің Саулдың кесірінен зардап шегіп жатқанын айтты. Құдайдың ұлттармен олардың билеушілерінің мінез-құлқына сәйкес әрекет етуі – Құдайлық басқарудың өзгермейтін принципі. Жаратқанның Исраилмен бұл кездегі дауы жақында болған нәрсеге емес, жылдар бұрын жасалған, бірақ ешқашан түзетілмеген нәрсеге қатысты болды. Құдай ұмытпайды. Жеке адамдардың да, ұлттардың да көптеген азаптары өткен күнәлар үшін жаза болып табылады.
Дәуіттен үйрену
Дәуіттің Жаратқанға көптеген сұрақтары оның дұғашыл адам болғанын, әрқашан Оның еркін білуге ниетті болғанын көрсетеді. Бұл оның Құдайдың жүрегіне ұнаған адам деп аталуының басты себебі болды. Құдай: «Мен Ишаяның ұлы Дәуітті таптым, Менің жүрегіме ұнаған адам, ол Менің барлық еркімді орындайды», – дейді (Елшілердің істері 13:22). Және Дәуіт орындады!
Жаратқан бізге Дәуіттің үлгісін ұстануға және әрқашан Жаратқаннан сұрау және Оның жауабын күту әдетін қалыптастыруға рақым берсін. Біз Құдайдан дұға арқылы жетекшілікті неғұрлым көп іздесек және Оның еркін білуді неғұрлым көп қаласақ, Ол соғұрлым құрметтеледі және біз соғұрлым бата аламыз. Біз Дәуіттің рухын көбірек дамытайық, өйткені: «Барлық жолдарыңда Оны мойында, сонда Ол сенің жолдарыңды түзейді», – деп жазылған (Нақыл сөздер 3:6).
Келесі айда басталатын жаңа серияны күтіңіз.″ }






