Шомылдырушы Жохан: Әділдік Ұлы үшін таңғы жұлдыз – 1-бөлім
Табиғаттың астарлы әңгімелері немесе метафоралары арасында Құдай Ұлы күнмен бейнеленген. Күн сәулесі таза және ластанбайтын болғандықтан, Малахи пайғамбар келе жатқан Мәсіхті «Әділдік Күні» деп дәл сипаттаған (Малахи 4:2 KJV). Сол сияқты, Оны Лұқа да «жоғарыдан шыққан Таңсәрі (Күншығыс)» деп атаған (Лұқа 1:78). Соңғы растауда, Иеміз Өзі: «Мен әлемнің Жарығымын» деп жариялады (Жохан 8:12).
Күн шықпай тұрып аспанда үстемдік ететін планета – Венера. Бұл Таңғы жұлдыз деп те аталатын пұтқа табынушылық атауы. Техникалық тұрғыдан Венера жұлдыз емес, Жерге ең жақын планета. Алайда, ежелгі адамдар планеталарды әдетте «кезбе жұлдыздар» деп сипаттаған (Жүдә 1:13), өйткені күн жүйесін құрайтын бұл шарлар фондық шоқжұлдыздармен бірге қозғалмайтын сияқты көрінеді.
Жаңа аспанның таңғы жұлдызы
Мәсіх барлық нәрседе басымдыққа ие болғандықтан, Ол Өзін Таңғы жұлдыз деп атаған бірінші болып табылады (Аян 22:16). Бұл контексте біз Оны жаңа жаратылысты толтыратын балғындық пен хош иісті бейнелейді деп түсінуіміз мүмкін. Басқаша айтқанда, біз Мәсіхті, Тұңғыш жемісті (1 Қорынттықтарға 15:23), құтқарылғандардың болашақ мәңгілік өмір мен мәңгілік жастығын алдын ала бейнелейді деп қарастыруымыз мүмкін. Өйткені Оның қайта тірілу күшімен Ол Оның даңқы мен патшалығына ғасырлар бойы қатысатындардың архетипіне айналды. Сондықтан Ол келгенде тіріліп, өзгергендер осы бірдей рақым мен сұлулықты мұра етеді. Осылайша, осы Иса Тиатирадағы әрбір адал әулиеге Таңғы жұлдызды беруге уәде берді (Аян 2:28).
Таңғы жұлдыздар
Ескі Өсиетте «таңғы жұлдыздар» термині көпше түрде кездеседі және Құдайдың періштелеріне қатысты. Сондықтан, Иеміз Әйүптен: «Мен жердің негізін қалағанда сен қайда болдың? ...таңғы жұлдыздар бірге ән салғанда, және Құдайдың барлық ұлдары қуаныштан айқайлағанда?» (Әйүп 38:4,7) деп сұрады. Бұл аяттар періштелер жаңа жаратылысты күтіп қуанған ежелгі замандарға сілтеме жасайды. Өйткені Құдай «Құдайдың бейнесі мен даңқы» бойынша жарататын тіршілік иесін жасауға бел буған еді (1 Қорынттықтарға 11:7).
Қалай болғанда да, жекеше немесе көпше болсын, Таңғы жұлдыз әрқашан жаңа бастаманы білдіреді. Сондықтан, Венера планетасы ежелден таңның көрнекті және жарқын хабаршысы болған. Ол шығыста көтерілгенде, оның келе жатқан даңқын әлемге шағылыстыратын күннен бұрын келеді. Керісінше, күн шыққанда, жарқыраған хабаршы күндізгі жұлдыздың жоғары даңқы алдында көрінбейтін болып сөнеді. Сондықтан кейбіреулер Мәсіх деп санаған Жохан Әділдік Күні туралы: «Ол өсуі керек, ал мен кемуім керек» деді (Жохан 3:30). Жохан өзін Әділдік Күнінің келуін хабарлайтын таңғы жұлдыз ретінде көрді.
Пайғамбар ретіндегі таңғы жұлдыз
Егер дін мұғалімдерінен Мәсіхке дейінгі пайғамбарлардың ең ұлысын атауды сұраса, онда бұл әлемнің даукестері шатасу бұлтына айналар еді. Өйткені тек Мәсіхтің Өзі ғана: «Шынын айтамын сендерге, әйелдерден туғандардың арасында Шомылдырушы Жоханнан ұлы ешкім шыққан жоқ» деп айта алды (Матай 11:11). Мәсіхтің – төрешілердің төрешісі және пайғамбарлардың пайғамбарының бұл үкімі түпкілікті. Диспенсациялық маңыздылығы бойынша Жохан тірідей аспанға алынған ұлы Ілиядан да ұлы болды. Өйткені Ілияның ауысуынан кейін өмір сүрген патшалардың ешқайсысы Дәуіт қаласы Бәйтлехемде туған патшалардың Патшасынан ұлы болған жоқ.
Егер Таңғы жұлдыз келе жатқан таңды алдын ала хабарлайтын ең маңызды планета болса, онда Жохан күнді жаратқанның жақын арада келетіні туралы пайғамбарлық етті. Өйткені Жохан «Ол туралы куәлік етіп, айқайлап: «Бұл мен айтқан Адам. Менен кейін келетін Ол менен артық; өйткені Ол менен бұрын болған» деді (Жохан 1:15). Өйткені Жохан Сөз етке айналғанға дейін туылған болса да, Құдай Сөзі «бастапқыда Құдаймен бірге болған» (Жохан 1:2).
Венера жарқын сәуле шашқандай, Жохан да Құдайдың рақымының таңында аспанда жанған шам сияқты болды. Сондықтан Иса халыққа Жоханның «жанған және жарқыраған жарық болғанын; және сендер бір мезгіл оның жарығына қуануға дайын болдыңдар» деді (Жохан 5:35). Бірақ тек бір мезгілге болғандықтан, Жохан Үлкен Жарыққа жол беруі керек еді (Жаратылыс 1:16). Исаның Жоханды «жанған» жарық деп сипаттағаны қызық. Өйткені Венераның тыныш сұлулығы жанартаулық мінезді жасырады. Сондықтан Жохан мақтаншақ және тәубе етпейтін фарисейлерді қатты ренжіткен ымырасыз евангелист болды. Егер қазіргі астрономдар Венераның топографиясын тозаққа ұқсатса, олардың зерттеулерін Матай (3:7,12; 12:34; 23:33) растайды. Өйткені Інжілді уағыздауға келгенде, Жохан адам жанартауы болды.
Таңғы жұлдыз қызметі
Жохан – Қалвариға дейінгі пайғамбарлардың ішінде Исамен қандас туыстығы жағынан ең жақын болған жалғыз пайғамбар; олардың туылғандарының арасы небәрі алты ай болған толық немере аға-інілер еді. Екеуі де ғажайып ұрықтануды бастан кешірді, өйткені Жоханның анасы Елизабет қартайған және бедеу еді. Керісінше, Исаның анасы Мәриям жас бойжеткен, Дәуіттің ұлы Жүсіпке атастырылған еді. Сондай-ақ екеуінің де туылуы Габриэль періштенің пайғамбарлығымен уәде етілген, ол алдымен ғибадатханада діни қызметкер Захарияға, кейін Назаретте Иеміздің қызметшісі Мәриямға көрінген. Екі ер адам да «жасырын жылдар» деп аталатын кезеңді бастан кешіргені де қызық. Иса Назаретте ағаш ұстасы болып жасырынып жүргенде, Жохан «Исраилге көрінетін күніне дейін шөлдерде болды» (Лұқа 1:80).
Жохан Тиберийдің 15-ші жылында көпшілік алдына шыққандықтан, оның қызметінің ұзақтығын есептей аламыз. Егер Тиберий барлығы 22 жыл билік етсе, онда Жоханның 15-ші жылында пайда болуы оның және Исаның тиран императордың қалған жеті жылында қызмет еткенін білдіреді. Егер Құтқарушының қызметі үш жарым жыл болса, онда Жоханның қызметі де үш жарым жыл болды.
Келесі айда осы серияның 2-бөлімін іздеңіз.